Chernobyl

Het is tijd om te gaan.

Hebt u me gehoord? Dit is een evacuatie. Begrijpt u dat?

U moet meekomen. -Waarom?

Omdat ze het zeggen. En ik zeg het nu ook.

Iedereen in het dorp. Iedereen.

Het is niet veilig door de straling. Wat hebt u?

Weet je hoe oud ik ben? -Geen idee. Oud.

Ik ben 82. Ik woon hier al m'n hele leven.

Hier. In dat huis, op deze plek. Het zou wat of het veilig is.

Het moet. Ga niet moeilijk doen. -Moeilijk?

Er hebben hier meer soldaten met een geweer gestaan.

Toen ik twaalf was, kwam de revolutie hier. Mensen van de tsaar.

En toen bolsjewieken. Jongens zoals jij, keurig marcherend.

Zij stuurden ons ook weg. Nee.

Toen Stalin en z'n hongersnood. De Holodomor.

M'n ouders stierven. Twee van m'n zussen stierven.

De rest kreeg opdracht te vertrekken. Nee.

Toen de Eerste Wereldoorlog. Duitse jongens, Russische jongens.

Meer soldaten, meer honger, meer doden.

M'n broers kwamen niet meer thuis. Maar ik bleef en ik ben er nog steeds.

Na alles wat ik heb gezien.

En nu zou ik moeten vertrekken voor iets dat ik niet eens kan zien? Nee.

Nog even.

Tijd om te gaan.

Sta alstublieft op.

Laatste waarschuwing.

Tijd om te gaan.

TSJERNOBYL

Kiev, sovjetrepubliek Oekraïne augustus 1986

vier maanden na de explosie

0,4.

0,6.

15.

Pripjat uitsluitingszone Tsjernobyl

Ik zie hem daar.

Het atoom stemt tot nederigheid.

Niks nederigheid. Het is vernederend.

Waarom is de kern nog niet bedekt?

We willen wel, maar we kunnen er niet bij in de buurt komen.

Het puin op het dak is grafiet uit de kern.

Tot dat terug in de reactor is geduwd, doodt het iedereen die in de buurt komt.

Het dak bestaat uit drie niveaus. We hebben ze namen gegeven.

Dit kleine stuk is Katya. 1000 röntgen per uur.

Twee uur blootstelling is fataal.

Aan de zijkant: Nina. 2000 röntgen, fataal na een uur.

En op afstand bestuurbare bulldozers? -Te zwaar. Die vallen er zo doorheen.

Wat dan? -Maanrobots.

Lunokhods STR-1. Ze zijn licht en we kunnen ze bekleden met lood.

We kregen geen man op de maan. Zo hoeft er ook geen op dat dak.

Dat is cruciaal, generaal. Er mag absoluut niemand op dat dak.

Alleen robots. -En deze grote sectie?

Masha. -12.000 röntgen.

Na twee minuten, volledig beschermd, daalt je levensverwachting met de helft.

Drie en je sterft over een paar maanden. Daar werken zelfs de robots niet.

Die dosis gammastraling doorboort alles.

De circuits in microchips worden uiteengereten.

Als het geavanceerder is dan een lichtknopje, gaat het eraan.

We kunnen wel stellen dat dat stukje dak de gevaarlijkste plek op aarde is.

Hoe gaan we het dan aanpakken?

Dat wilden we aan u vragen.

Tent 181?

Toe maar. Het is gratis.

Het is nog wat vroeg.

Bacho. -Pavel.

Bij welke eenheid zat je? -In Kiev werkte ik in een garage...

Niet deze kolder. In Afghanistan. -Daar ben ik niet geweest.

Ik ben geen militair.

Ze raken door hun mensen heen.

Douchen, eten.

Zij graven de bodem af. Zij hakken bomen om.

Zij evacueren mensen. Dorpelingen en zo.

En zij? -Ken ik niet. Teringzooi.

Janek.

Wat moet je? -Geef me een eiermandje.

Nee. Ik heb er nog maar één. -Geef op.

Hij hoort bij mij, begrepen? Niemand valt hem lastig.

We maken ze van lood. Doe dit om je ballen.

Nu? -Je kunt ook wachten tot hij eraf valt.

Nu, ja.

Over je kleren. Allemachtig.

Heb je weleens gejaagd? -Nee.

Dan heb je mazzel. Jij, ik en die lelijke Armeniër in de tent, Garo.

Wij doen dierbeheersing. -Dierbeheersing?

Ja. Ze zijn radioactief, dus ze moeten worden gedood.

Het is niet moeilijk. De meeste zijn huisdieren. Die rennen zo naar je toe.

Pang. Je laadt ze op een truck, begraaft ze in een kuil met beton...

en dan gaan we drinken. Zo veel wodka als je maar wilt.

Plus 1000 roebel.

We gaan een geweer voor je halen.

Lomonosov, Moskou universiteitsbibliotheek

Ik wil deze documenten graag inzien. Er is toestemming voor nodig.

Ik werk voor het Centraal Comité.

Kameraad?

Die mag ze hebben.

Bedankt, kameraad.

We zijn zover. -Schakel de camera's in.

Signaal? -Acceptabel. We voeren de tests uit.

Zeg wanneer hij startklaar is.

Dat we dat op de maan hebben gezet.

Niet die.

Dat weet ik ook wel.

Deze stond in de opslag. Ze kunnen er nog twee maken. Voor Nina en Katya.

En Masha?

Het Centraal Comité heeft misschien iets gevonden. Uit het buitenland.

Amerikaans? -Natuurlijk niet.

Een Duitse politierobot. West-Duits, dus dat was geen gemakkelijk gesprek.

De test is afgerond. We kunnen de motor starten.

Begin maar.

Kunnen we ermee rijden?

Wat is dat, Valeri? Een lach?

Ik zie dat het beter gaat, kameraad. -Nee. Ga weg.

Ik heb uw hulp nodig.

Akimov drukte op de AZ-5. Toen u het bevel gaf...

Welk bevel? Toptunov riep het en Akimov deed het.

Het enige goede wat ze hebben gedaan. Stelletje sukkels.

Kunt u bevestigen dat de reactor na de noodstop explodeerde?

Hoe moet ik weten of hij is geëxplodeerd?

Ik heb dit in het staatsarchief gevonden. Het is in 1976 geschreven.

Het betreft de werking van RBMK- reactors onder extreme condities.

De namen van de auteurs zijn weggehaald. En twee pagina's.

De staat moet haar geheimen beschermen.

Of durft u iets anders te beweren? -Ze hebben een fout gemaakt.

De inhoudsopgave is niet geredigeerd.

De ontbrekende pagina's gaan over een positieve dampbelcoëfficiënt en AZ-5.

Zegt dat u iets? -Wat wilt u? Waarom vraagt u dat?

U kent de reactor beter dan ik. -Dus het is allemaal mijn schuld?

Ik geef u niet de schuld. Ik wil weten wat er is gebeurd.

Of u het beseft of niet, dit kan voorkomen dat u de kogel krijgt.

Kunt u me helpen of niet?

Geen idee. De dampbelcoëfficiënt heeft niets te maken met AZ-5.

Zo. U kunt gaan. -U bent niet eens benieuwd.

Waarnaar? Denkt u dat u met de juiste vraag de waarheid kunt achterhalen?

Er is geen waarheid.

Vraag de bazen wat je wilt. Je krijgt alleen leugens.

En ik krijg de kogel.

Ik heb maar twee regels. Eén: Je richt nooit op mij. Dat is eenvoudig, toch?

Op dat stuk verdriet mag je wel richten, dat zou wat, maar niet op mij.

Twee: Als je een dier raakt en het is niet dood, schiet je opnieuw.

Laat ze niet lijden, want dan maak ik je af. Begrepen?

Dat meen ik. Ik heb al genoeg mensen gedood.

Dan zijn we zover.

Meestal rennen ze naar binnen. Daar voelen ze zich veilig.

We gaan van deur tot deur. Oké?

Doe je werk. Van deur tot deur.

Ga weg. Vooruit.

Laat ze niet lijden. -Sorry.

Sleep hem naar de truck.

Ga je nog eten?

Drink.

Nog eens.

Luister.

Zo voelt iedereen zich de eerste keer.

Meestal als ze een mens doden.

Voor jou is het een hond. En wat dan nog? Het is geen schande.

Herinner jij je de eerste keer, Garo?

Mijn eerste was in Afghanistan.

We liepen door een huis en ineens stond er een man.

Ik schoot hem in z'n buik.

Dat is nog eens een oorlogsverhaal, hè.

Ze zijn nooit goed, zoals in de film. Ze zijn waardeloos.

Er was een man, boem, in z'n buik.

Ik was zo bang dat ik de rest van de dag de trekker niet meer overhaalde.

En ik dacht: Nou, dat was het dan, Bacho.

Je hebt iemand doodgeschoten.

Je bent jezelf niet meer. Je zult nooit meer jezelf zijn.